Пісьменнік і яго прыхільнікі -- 9
Гісторыя дзявятая
Сяргей Уладзіміравіч Пешын – мой незабыўны чалавек.
Упершыню пазнаёміўся з ім, калі ў выдавецтве “Беларусь” у серыі “Школьная
бібліятэка” рыхтаваўся да друку мой зборнік “Авповесці” (выйшаў у 2010 годзе).
Туды ўвайшлі аповесці “Залатая дзіда”, “Эльдарада просіць дапамогі”,”Там мая
казка”. Наша знаёмства было кароткім. Я заскочыў у выдавецтва, каб вырашыць
пытанне з аўтарскім ганарарам. Тады яго і ўбачыў.
Праз нейкі час Сяргея Уладзіміравіча прызначылі дырэктарам выдавецтва
“Беларусь”. Час ад часу перамаўляўся з ім па тэлефоне. Пасля таго, як стаў
пісаць вершы, пачаў чытаць іх яму. Першы верш прачытаў, відаць, у 2020 годзе.
Сяргей Уладзіміравіч заўжды ўважліва мяне слухаў, а затым выказваў кароткую
пахвалу. Звычайна пасля маёй прапановы адказваў: “Давай. Чытай”.
Не ведаю, што так падзейнічала на яго. Ці то мае вершы, ці то ўся мая
творчасць, ці нешта іншае, але праз пэўны час ён прапанаваў мне выпусціць
зборнік маёй прозы. Канешне, я не стаў адкладваць на потым, адразу ж паслаў у
выдавецтва “Беларусь” фантастычна-містычныя апавяданні. Яны доўга пыліліся ў
маім літаратурным партфелі, акрамя мяне, анікому не былі патрэбны. У 2020 годзе
нарэшце пабачылі свет пад назвай “Русалка”. Іх тыраж склаў 800 экземпляраў,
аб’ём – 135 кніжных старонак. Разышліся даволі хутка, чытачы зацікавіліся імі.
Далей усё пайшло як па масле. У 2021 годзе ў выдавецтве “Беларусь” з лёгкай
рукі Сяргея Уладзіміравіча тыражом у 800 экземпляраў і аб’ёмам у 135 кніжных старонак выходзіць
зборнік “Пан” (падпісаны да друку 24. 01. 2021). Яго змест склалі аднайменная дэтэктыўна-містычная
аповесць і дэтэктыўныя апавяданні. Арыгінальную, незвычайную вокладку кнігі
стварылі ў выдавецтве. Пан – герой твора – пазірае, схаваўшыся за папараццю.
Яго вялікія, выразныя вочы глядзяць проста на вас. Сяргей Уладзіміравіч сказаў
мне, што ўсе наведвальнікі яго кабінета ў першую чаргу глядзяць менавіта на
гэту кнігу, менавіта яна прыцягвае іх увагу. “Пан” разышоўся яшчэ хутчэй, чым
“Русалка”.
Як гаворыцца, апетыт прыходзіць у час ежы. У літаратурным партфелі плакалі
мае вершы, прасіліся на волю. Прапанаваў Сяргею Уладзіміравічу выпусціць іх
разам з прозай. Ён адразу ж пагадзіўся, сказаўшы: “Толькі вершы не ідуць, не
распаўсюджваюцца”. Неўзабаве ў тым жа 2021 годзе ўбачыў свет зборнік
дэтэктыўных апавяданняў, вершаў і антывірусных прыпевак “Карп у футры” тыражом у 800 экземпляраў і
кніжным аб’ёмам у 167 старонак (падпісаны да друку 26. 05. 2021). А 24. 09.
2021 года Сяргей Уладзіміравіч падпісаў да друку маю кнігу “Загадкавы храм”, у
якую ўвайшлі дэтэктыўная аповесць, вершы і прыпеўкі. Яе тыраж склаў 800 экземпляраў,
аб’ём – 127 кніжных старонак. Калі мне не змяняе памяць, яна выйшла не ў 2021
годзе, а ў пачатку 2022 года.
Скажу шчыра, такая актыўнасць з боку выдавецтва “Беларусь” мяне моцна
здзівіла, не верылася ў тое, што адбываецца. Пра сябе ўжо называў Сяргея
Уладзіміравіча сваім дырэктарам. Калі ў выдавецтве склалася нялёгкае фінансавае
становішча, ад яго неяк пачуў: “Дзякую вам. Вы вельмі дапамаглі нам”.
З тоўстага літаратурнага партфеля дастаў аповесць “Белакрылая птушка”,
фантастычна-дэтэктыўную аповесць “Жывое Дрэва” і вершы. У 2022 годзе тыражом у
800 экземпляраў і аб’ёмам у 199 кніжных старонак яны выходзяць прыгожай кнігай
“Белакрылая птушка” (падпісана да друку 23. 12. 2021). На вокладцы – партрэт
маёй мамы, якая ў гады вайны вучылася ў беларускамоўнай школе. Работнікі
выдавецтва знайшлі яго ў маім блогу і прапанавалі змясціць на вокладцы. “Яна
вельмі прыгожая. Сапраўдная белакрылая птушка”, -- так сказалі мне.
Зноў распакоўваю літаратурны партфель. Дастаю адтуль
прыгодніцка-гістарычную аповесць “Нязваныя госці”, мастацкія гіпотэзы “Як
узніклі фразеалагізмы”, вершы і прыпеўкі для настрою. 2022 год. Выходзіць мая кніга “Нязваныя
госці” (падпісана да друку 27. 01. 2022) тыражом у 900 экземпляраў і аб’ёмам у
199 кніжных старонак.
У 2023 годзе Сяргей Уладзіміравіч прапанаваў мне выдаць
прыгодніцка-фантастычную аповесць “Эльдарада просіць дапамогі” і яшчэ некалькі
твораў з тым, каб павялічыць аб’ём кнігі, зрабіць яе па-сапраўднаму тоўстай. Я
разгубіўся, сказаў, што такая аб’ёмная кніга не разыдзецца. Сяргей
Уладзіміравіч запэўніў мяне, што разыдзецца. Усе нашы размовы, як і раней,
адбываліся па тэлефоне. Разам з “Эльдарада просіць дапамогі” паслаў
аповесці-казкі “Як дэтэктывы звярам дапамаглі”, “Чарадзейная дудка”, вершы і
школьныя прыпеўкі. Усё гэта выйшла ў тым жа 2023 годзе пад назвай “Эльдарада
просіць дапамогі” тыражом у дзевяцьсот экземпляраў і аб’ёмам у 487 кніжных
старонак. Адразу ж пасля гэтага Сяргей Уладзіміравіч паведаміў мне, што пакідае
пасаду дырэктара выдавецтва “Беларусь”, што хоча перайсці на іншую, больш
спакойную працу. Такая навіна стала для мяне непрыемнай неспадзеўкай. Я разумеў,
што маё шанцаванне на зыходзе, прасіў Сяргея Уладзіміравіча, каб папрацаваў у
выдавецтве яшчэ. А кніга “Эльдарада просіць дапамогі” атрымала прэмію Гродзенскага
аблвыканкама імя А. І. Дубко за творчыя дасягненні ў сферы культуры і мастацтва
ў 2023 годзе.
Сяргей Уладзіміравіч пакінуў выдавецтва. Псля яго як па інерцыі ў 2024
годзе тыражом у тысячу экземпляраў і аб’ёмам у 159 кніжных старонак выходзяць
мае займальныя гісторыі пра літары беларускага алфавіта пад назвай “Жылі-былі
літары”. Як стала вядома мне, Акадэмія педагогікі рэкамендуе іх для
пазакласнага чытання ў першым класе.
Цяпер падвядзём вынікі. За адносна кароткі час дзякуючы Сяргею
Уладзіміравічу Пешыну ў выдавецтве “Беларусь” выдадзены восем маіх кніг
агульным тыражом у 6 800 экземпляраў і аб’ёмам у 1608 старонак.
Што было б з імі, калі б не Сяргей Уладзіміравіч? Пакрываліся б тоўстым
пластом пылу ў маім літаратурным партфелі.